Μικροπλαστικά στους πνεύμονες: Τι έδειξε νέα έρευνα σε ασθενείς με καρκίνο
Τα μικροσκοπικά σωματίδια πλαστικού φτάνουν στους πνεύμονες μέσω της αναπνοής, όμως ο ρόλος τους στην ασθένεια παραμένει άγνωστος.
Μικροπλαστικά εντοπίζονται συχνότερα και σε μεγαλύτερες ποσότητες στους πνεύμονες ανθρώπων που έχουν διαγνωστεί με καρκίνο του πνεύμονα, σύμφωνα με νέα έρευνα που πρόκειται να παρουσιαστεί στο συνέδριο της Ευρωπαϊκής Πνευμονολογικής Εταιρείας στη Βαρκελώνη.
Η μελέτη προσθέτει νέα στοιχεία στην εικόνα που διαμορφώνεται τα τελευταία χρόνια για το πώς τα πολύ μικρά σωματίδια πλαστικού μπορούν να εισέρχονται στον ανθρώπινο οργανισμό μέσω του αέρα που αναπνέουμε. Παράλληλα, όμως, οι ερευνητές τονίζουν ότι τα ευρήματα δεν αποδεικνύουν πως τα μικροπλαστικά προκαλούν καρκίνο. Δείχνουν μια σχέση που χρειάζεται να εξεταστεί περισσότερο.
Το βασικό ερώτημα των επιστημόνων είναι τι συμβαίνει με αυτά τα σωματίδια, μετά την εισπνοή τους. Παραμένουν στους αεραγωγούς; Μπορούν να φτάσουν βαθύτερα στον πνεύμονα; Και, κυρίως, μπορεί η παρουσία τους να επηρεάζει με κάποιο τρόπο την υγεία των πνευμόνων;»
Πώς έγινε η έρευνα
Στη μελέτη συμμετείχαν 100 άνθρωποι, με συμπτώματα από το αναπνευστικό, που υποβάλλονταν στο Πανεπιστημιακό Νοσοκομείο Λάρισας σε βρογχοσκόπηση. Πρόκειται για μία εξέταση κατά την οποία ένας γιατρός χρησιμοποιεί έναν λεπτό, εύκαμπτο σωλήνα με κάμερα για να εξετάσει το εσωτερικό των πνευμόνων και, όταν χρειάζεται, να πάρει δείγματα.
Στο πλαίσιο της διαδικασίας, οι ασθενείς έδωσαν δείγμα από το λεγόμενο «πλύσιμο» των πνευμόνων. Πρόκειται ουσιαστικά για τη συλλογή υλικού από τους πνεύμονες με τη χρήση φυσιολογικού ορού. Σε 50 από τους συμμετέχοντες οι ερευνητές πήραν επιπλέον και ένα μικρό δείγμα πνευμονικού ιστού.
Στη συνέχεια, τα δείγματα εξετάστηκαν προσεκτικά για να διαπιστωθεί αν περιείχαν μικροπλαστικά και, σε ορισμένες περιπτώσεις, να προσδιοριστεί το είδος του πλαστικού.
Από τους 100 συμμετέχοντες, οι 50 διαγνώστηκαν τελικά με καρκίνο του πνεύμονα, ενώ οι υπόλοιποι 50 δεν είχαν καρκίνο.
Μικροπλαστικά στους επτά από τους δέκα
Συνολικά, οι ερευνητές εντόπισαν 232 σωματίδια μικροπλαστικών στα δείγματα. Μικροπλαστικά βρέθηκαν σε τουλάχιστον ένα δείγμα στο 70% όλων των συμμετεχόντων. Όταν οι ερευνητές εξέτασαν συνολικά τα δείγματα από κάθε άνθρωπο, διαπίστωσαν ότι οι ασθενείς με καρκίνο του πνεύμονα είχαν περισσότερες πιθανότητες να έχουν ανιχνεύσιμα μικροπλαστικά και, συνολικά, μεγαλύτερη ποσότητα αυτών των σωματιδίων στους πνεύμονές τους. Η διαφορά ήταν εμφανής και στα δείγματα από το πλύσιμο των πνευμόνων. Μικροπλαστικά εντοπίστηκαν στο 66% των ασθενών με καρκίνο, έναντι 46% εκείνων που δεν είχαν καρκίνο.
Τα αποτελέσματα, επομένως, δείχνουν ότι τα μικροπλαστικά δεν βρίσκονται απλώς περιστασιακά στους πνεύμονες. Αντίθετα, φαίνεται ότι η παρουσία τους είναι αρκετά συχνή και ότι μπορεί να διαφέρει ανάλογα με την κατάσταση των πνευμόνων.
Δεν βρίσκονται παντού με τον ίδιο τρόπο
Ένα ακόμη ενδιαφέρον εύρημα προέκυψε όταν οι επιστήμονες συνέκριναν τα διαφορετικά δείγματα από τον ίδιο άνθρωπο. Όσοι είχαν περισσότερα μικροπλαστικά στο υλικό που συλλέχθηκε από το πλύσιμο των πνευμόνων έτειναν να έχουν λιγότερα στο αντίστοιχο δείγμα ιστού και το αντίστροφο. Αυτό μπορεί να σημαίνει ότι τα μικροπλαστικά δεν κατανέμονται ομοιόμορφα σε ολόκληρο τον πνεύμονα. Κάποια μπορεί να παραμένουν στους χώρους από τους οποίους περνά ο αέρας, ενώ άλλα μπορεί να παγιδεύονται βαθύτερα μέσα στον πνευμονικό ιστό. Οι ερευνητές θεωρούν ότι αυτή η παρατήρηση είναι σημαντική, επειδή δείχνει πως ο τρόπος με τον οποίο εξετάζουμε τους πνεύμονες μπορεί να επηρεάζει και το πόσα μικροπλαστικά εντοπίζονται.
Ένα ακόμη κομμάτι στο παζλ της έκθεσης στα μικροπλαστικά
Ο καρκίνος του πνεύμονα παραμένει η συχνότερη μορφή καρκίνου παγκοσμίως και η κυριότερη αιτία θανάτου από καρκίνο. Το κάπνισμα εξακολουθεί να αποτελεί μακράν τον σημαντικότερο παράγοντα κινδύνου, ενώ είναι πλέον γνωστό ότι και η ατμοσφαιρική ρύπανση μπορεί να συμβάλλει στην εμφάνιση καρκίνου του πνεύμονα και άλλων παθήσεων του αναπνευστικού.
Τα μικροπλαστικά αποτελούν ένα πολύ νεότερο πεδίο έρευνας. Οι επιστήμονες μόλις αρχίζουν να κατανοούν πόσο εκτεταμένη είναι η παρουσία τους στο ανθρώπινο σώμα και ποιες μπορεί να είναι οι επιπτώσεις τους. Σε αυτό το πλαίσιο η νέα μελέτη προσθέτει ένα ακόμη στοιχείο, δείχνοντας ότι τα μικροσκοπικά σωματίδια πλαστικού μπορούν να ανιχνευθούν στους πνεύμονες και ότι οι ποσότητές τους ήταν υψηλότερες στους ανθρώπους που είχαν καρκίνο του πνεύμονα. Το εύρημα είναι αρκετό για να προκαλέσει νέα ερωτήματα, όχι όμως ακόμη για να δώσει οριστικές απαντήσεις. Για να διαπιστωθεί αν τα μικροπλαστικά συμβάλλουν πραγματικά στην ανάπτυξη ή την εξέλιξη πνευμονικών ασθενειών, θα χρειαστούν μεγαλύτερες και πιο αναλυτικές μελέτες.